Ankesörlü Hat Kayıtlarında Eksik İnceleme Bozma Sebebi Sayıldı
Yargıtay 3. Ceza Dairesi, ankesörlü ve sabit hat aramalarına dayanan yargılamalarda detaylı bilirkişi raporu ve ardışık arama analizleri yapılmadan hüküm kurulmasını eksik araştırma olarak nitelendirdi.
Ankesörlü Hat Aramalarının Hukuki Niteliği ve Delil Değeri
Yargıtay kararında, askeri personelin örgütsel gizlilik içerisinde mahrem imamlar tarafından kamuya açık sabit hatlar üzerinden aranmasının hukuka uygun bir delil teşkil edebilmesi için belirli şartların varlığı aranmaktadır. Bu tür aramaların, her türlü şüpheyi gideren, kesin kanaate ulaştıracak somut olgularla desteklenmesi ve yargılama makamında tam bir vicdani kanaat oluşturması zorunludur. Sadece arama kaydının varlığı değil, bu aramanın örgütsel amaç taşıyıp taşımadığının teknik verilerle ispatlanması gerekmektedir.
ATAÇ Programı ve Detaylı HTS Analizi Zorunluluğu
Mahkeme, sanık hakkında emniyet birimlerince kullanılan ATAÇ programı üzerinden sorgulama yapılması gerektiğine dikkat çekmiştir. Sanığın görev yaptığı yerlerdeki ardışık ve tekil arama kayıtlarının yeniden getirtilerek uzman bilirkişi marifetiyle incelenmesi hukuki bir zorunluluktur. Bu inceleme kapsamında şu kriterlerin titizlikle değerlendirilmesi sağlanmalıdır:
- Gerçekleştirilen toplam arama sayısı ve aramaların periyodik olup olmadığı.
- Aramaların yapıldığı saat dilimleri ve konuşma sürelerinin makullüğü.
- Ardışık aramaya dahil olan diğer şahısların sanık ile aynı kuvvete mensup veya aynı rütbede olup olmadıkları.
- Aramaları gizlemek amacıyla herhangi bir şifreleme yönteminin kullanılıp kullanılmadığı.
Ardışık Aramadaki Diğer Kişilerin Tanık Olarak Dinlenilmesi
Kararda, sanık ile birlikte ardışık olarak arandığı tespit edilen diğer kişiler hakkında yürütülen soruşturma veya kovuşturmaların araştırılması gerektiği belirtilmiştir. Bu kişilerin varsa aşama ifadelerinin dosyaya kazandırılması, mümkünse mahkeme huzurunda, değilse SEGBİS veya istinabe yoluyla tanık sıfatıyla dinlenilmeleri gerekmektedir. Bu yolla, sanığın savunmasının denetlenmesi ve maddi gerçeğin açığa çıkarılması amaçlanmaktadır.
Örgütlü Suçlar Bilgi Havuzu Sorgulaması ve Delil Bütünlüğü
Yargıtay, sadece mevcut dosyadaki delillerle yetinilmeyip, UYAP sisteminde bulunan örgütlü suçlar bilgi havuzunda da kapsamlı bir araştırma yapılmasını istemiştir. Sanık hakkında herhangi bir beyan veya bilgiye rastlanması durumunda, bu belgelerin onaylı örneklerinin dosyaya eklenmesi ve ilgili kişilerin tanık olarak dinlenilmesi gerektiği vurgulanmıştır. Tüm bu deliller bir bütün olarak değerlendirilmeden verilen mahkumiyet kararı, eksik araştırma nedeniyle bozulmuştur.
